İcat kelimesi agir biraz, altinda ezildim azicik. Enzim deneyleriyle ugrasan herkesin bildigi gibi enzimler manyetik karistirici baligini (uzeri polimerik materyal kapli miknatis) pek sevmezler ve bu sebeple enzim deneyleri shaker denen ve deney balonunu sallayan bir alete deney balonu baglanarak icra edilir. Doktora calismalarimin enzimlerle ugrastigim bir evresinde shaker denilen alet bozuldu ve tamire gitti. Servisten 15 gun sonra tamir olup dondugu gun tekrar bozuldugunda beynimin icinde bir simsek cakti!! Bu shaker (çalkalayıcı) aslinda simule edilmesi hic de zor olmayan bir makinaydi. Her labda bulunan manyetik karistirici, buyukce bir manyetik balik, biraz kalinca izole elektrik kablosu ve klemp kullanarak bireysel çalkalayicimin ilk prototipini hazirladim.

Çalkalayicinin hazirlanisi:
Dikey konumlandirilmis bir manyetik baligin ortasina elektrik kablosunu sikica bagladiktan sonra kablonun diger ucunu balonun (uzun boyunlu olmasi tercih edilir) boynunun govdesiyle birlestigi yere bagladim. Septumla kapattigimiz balonun boyun kisminin ucunu klemple dusmeyecek sekilde tutturdum. Bu noktada klembi fazla sikmamak gerekiyor zira balonumuzun tek eksende hareketine izin vermesi şart. Son olarak manyetik baliga baglayacaginiz ikinci (hatta 3.) bir elektrik kablosuna bir baska balon baglayarak paralel deney kurabilecegimiz gibi kablonun ucunu bukup bir baska noktaya sabitlemek sureti ile sistemin dengeli sallanmasi saglanir. Çalkalayiciniz hazir, gule gule kullanin.

Bu alet katimizda o gune kadar shaker bozuldu tatildeyiz diyen enzimci arkadaslara ilaç gibi mi geldi yoksa uzdu mu bilmiyorum. Bildigim icadin farkli modellerinin (balonun altina manyetik baligin yapistirilmak sureti ile elde edilen varyasyonlari) katta kullanildigini goruyorum. Bu aletin bir baska avantajı, bireysel olmasi sebebiyle, shakerlarda senden once deney kuran kisi(ler)in sicaklik sartlarinda calisma ya da onlarin deneylerini bitirmesini bekleme zorunlulugunu ortadan kaldiriyor olmasi. Kontak termometreye sahip bir manyetik isitici karistiriciniz varsa, istediginiz sicaklikta deneyinizi kurabilirsiniz. Shaker ureticisi firmalarin bu icada tepkilerini merakla bekliyorum.

 Buraya tiklayarak  indirip izleyebileceginiz filmde (3gp formatinda, quick time player gerektiriyor) icadimin çalisir halini gorebilirsiniz. Film organik arastirma labi nasil bir yerdir sorusuna da biraz yanit verir nitelikte. Filmde gorunen sahis Enver Cagri İzgu’dur (2005-2006 ogrenim doneminde ODTÜ kimya bolum birincisi olarak mezun olmus, su an doktora calismalarina Minesotada devam etmektedir) ve 499 projesi kapsaminda Özdemir Doğan’a ait labda çalismaktadir.